Themawijzer: Voedselstrategie

Een voedselstrategie opzetten... het klinkt groot, strategisch en misschien zelfs ingewikkeld. Waar begin je? Waar vind je extra schouders die dit thema dragen en hoe betrek je die? 

Deze themawijzer geeft je een overzicht van informatiebronnen, inspiratie, praktische stappen en praktijkcases om in jouw gemeente rond voedselomgevingen aan de slag te gaan.

1. Take-aways uit het Online lab over voedselstrategie van 20/01/2026

Raadpleeg de belangrijkste inzichten uit het Online lab of (her)bekijk de opname.

2. Starten met je voedselstrategie
  • Stel een coördinator aan als aanspreekpunt voor de betrokken administraties, stads- of gemeentediensten. Deze coördinator verbindt de diverse beleidsdomeinen met elkaar in functie van kennisuitwisseling en netwerking. De coördinator vormt bovendien de link tussen de lokale en bovenlokale voedselstrategieën.
  • Start met een stakeholderanalyse. Bekijk welke initiatieven al bestaan en wie aanspreekpunten zijn. Kijk naar actoren over de hele voedselketen heen.
  • Faciliteer een participatief proces waarbij je samen met stakeholders doelstellingen en ambities formuleert en dit doorvertaalt naar concrete acties.
  • Versterk bottom-up initiatieven. Maak inspirerende pilootprojecten zichtbaar door erover te communiceren. Een voedselstrategie biedt een helder kader. Maak duidelijk hoe pilootprojecten bijdragen aan de doelstellingen en indicatoren van de bredere voedselstrategie.
  • Maak middelen vrij om pilootprojecten te ondersteunen. Faciliteer de opbouw van een draagvlak en de formulering van een voedselstrategie. Identificeer interne financieringsopportuniteiten bij belanghebbende administraties, stads- of gemeentediensten zoals klimaat, welzijn, landbouw, onderwijs,… Identificeer externe financieringsopportuniteiten op Vlaams en Europees niveau. Maak voor dit alles voldoende personeel vrij.
  • Zorg voor continuïteit in het beleid. Pleit voor een minister voor voeding. Stel een deputé en schepen aan voor voeding. Stimuleer de oprichting van een voedselraad of neem zelf initiatief. Maak duidelijke afspraken over de rol en verantwoordelijkheid van de voedselraad.

3. Waar vind je financiering en ondersteuning

Voedselbeleid kan ondersteuning vinden in Europese projectoproepen bv Horizon Europe of FutureFoods

FutureFoodS, een partnership binnen Horizon Europe, lanceerde in november 2025 zijn tweede oproep voor transnationale onderzoeksprojecten. Deze oproep biedt financiering voor innovatieve projecten rond duurzame voedselsystemen, circulaire voedselverwerking en de bevordering van gezonde voedingspatronen. Een project indienen kan tot eind januari 2026. Bekijk de aankondiging.

Ondersteuning op maat voor de opmaak van een lokale voedselstrategie kan je ook krijgen bij Let us, Levuur en Rikolto.

4. Inspirerende praktijkcases

5. Relevante bronnen van partnerorganisaties:

Kookboek voor circulair voedselbeleid - Download (VVSG)

Begeleiding en inspiratie rond voedselstrategie (Let Us)

Lokale besturen kiezen voor een lokaal voedselbeleid - Download (VVSG)

bijdragen rond dit thema

Deze artikelen verschenen eerder op deze website over het thema