Voedselgemeente worden take-aways en opname online lab (21 sep)
(Her)bekijk het lab en raadpleeg de belangrijkste inzichten rond het ondertekenen van een engagementsverklaring en het worden van een Voedselgemeente.
Herbekijk het online lab
Agenda van het online lab
Praktijkervaringen van lokale besturen: Waarom ondertekenden zij de engagementsverklaring? En hoe verliep het proces? - Wendy Houben (Stad Tongeren-Borgloon), Yer hanssens (Kick VZW, ondersteunt Gemeente Herent).
Introductie: wat is een engagementsverklaring? - Katrien Verbeke (projectleider Local4Food)
Zet in op communicatie van je initiatieven rond voeding - Jelle (Rikolto)
Break-out sessies: stel verdere vragen over de thema’s die aan bod kwamen
1. is laagdrempelig, geen zware verplichting. Een Voedselgemeente begint met engagementen op maat. Je gemeente kiest zelf waarop ze wil inzetten, bijvoorbeeld gezonde voeding op school, de korte keten, voedselverlies of duurzame aankopen. Een volledige voedselstrategie is geen voorwaarde om te starten
2. is een opportuniteit om mensen van verschillende diensten, die elk op hun manier bezig zijn met voeding, samen te brengen én te inventariseren wat er allemaal al gebeurd. Wat weer aantoont hoe relevant een bevoegdheid en bijhorende schepen van voeding zijn.
3. beloont wat je al doet. De meeste gemeentes doen al veel rond voeding zonder het te beseffen. Voedselgemeente worden geeft erkenning en zichtbaarheid aan die inzet, zonder dat er extra verplichtingen aan vastzitten.
4. creëert draagvlak bij beleid en helpt budgetten behouden of laat ze juist groeien door stap voor stap te werken met kleine, zichtbare successen
5. werkt als hefboom. Het is een startpunt om stakeholders, diensten en schepennen samen te brengen en kan zo een domino effect veroorzaken
6. creëert zichtbaarheid op Vlaams niveau. Hoe meer voedselgemeentes, hoe sterker het signaal richting overheid dat het thema voedsel op de agenda hoort.
Concrete tips:
Begin met wat er al gebeurt. Voedsel duikt vaak op in het werk van verschillende diensten, scholen, landbouwers en verenigingen. Door die initiatieven samen te brengen, zie je waar samenwerking mogelijk is en welke volgende stap logisch voelt.
Maak de ambities concreet en haalbaar. Tongeren-Borgloon vertrok van bestaande acties, zoals schoolprojecten en ontmoetingen tussen kinderen en lokale boeren. Kleine stappen leveren ervaring op en helpen om steun te krijgen voor wat daarna komt.
Betrek mensen bij het kiezen van die volgende stap. In Herent begon het traject met gesprekken met onder meer het bestuur, landbouwers en scholen. Hun ideeën vormen de basis voor gedeelde engagementen. Iemand die het overzicht bewaart en mensen samenbrengt, maakt daarbij een groot verschil.
Geef het engagement een plek in het beleid. Bespreek de gekozen ambities binnen het gemeentebestuur en leg ze vast in de engagementsverklaring. Zo krijgt het werk rond voedsel een duidelijker mandaat en blijft het niet bij losse acties.
Hou ook rekening met praktische drempels. Een idee voor een verkooppunt bij een boerderij kan bijvoorbeeld op stedenbouwkundige regels botsen. Betrek daarom tijdig de gemeentediensten die nodig zijn om een plan uit te voeren.
Vertel wat er lokaal gebeurt en wie eraan meewerkt. Dat kan met een verhaal in het gemeenteblad of een actie op school, maar ook met een programma tijdens de Week voor Goed Eten. Zo krijgen bestaande initiatieven erkenning en ontdekken meer inwoners wat hun gemeente rond voedsel doet.